Bị đau cơ bắp chân khi ngủ

Phân tích tình trạng đau cơ bắp chân khi ngủ (thường gọi là chuột rút bắp chân về đêm hoặc nocturnal leg cramps) là một vấn đề rất phổ biến, ảnh hưởng đến giấc ngủ của hàng triệu người. Đây là hiện tượng cơ bắp chân (chủ yếu là cơ sinh đôi bắp chân) co cứng đột ngột, gây đau dữ dội, thường xảy ra vào ban đêm hoặc khi đang ngủ.

Xem thêm: Các bệnh về xương khớp

Dưới đây là phân tích chi tiết về nguyên nhân, triệu chứng, cách xử lý nhanh và phòng ngừa lâu dài, dựa trên các nguồn y tế uy tín như Mayo Clinic, Cleveland Clinic và các tài liệu y khoa Việt Nam.

Nguyên nhân chính gây đau cơ bắp chân khi ngủ

Tình trạng này thường không nguy hiểm và nguyên nhân chính xác chưa luôn rõ ràng (idiopathic), nhưng các yếu tố phổ biến bao gồm:

• Mỏi cơ do vận động ban ngày: Làm việc quá sức, đứng lâu, ngồi lâu (đặc biệt công việc văn phòng), hoặc tập luyện cường độ cao mà không giãn cơ đúng cách → cơ mệt mỏi, dễ co thắt khi nghỉ ngơi.
• Mất nước và thiếu khoáng chất: Thiếu kali, magiê, canxi, natri (do mất nước, ăn uống kém, uống nhiều cà phê/rượu, hoặc dùng thuốc lợi tiểu).
• Tư thế ngủ: Ngủ với chân duỗi thẳng, mũi chân hướng xuống (plantar flexion) khiến cơ bắp chân bị rút ngắn, dễ kích hoạt co thắt.
• Yếu tố khác: Tuổi cao (cơ và gân ngắn lại), mang thai, suy giãn tĩnh mạch, bệnh lý nền (tiểu đường, suy thận, Parkinson, chèn ép thần kinh tọa), tác dụng phụ của thuốc (statin, thuốc huyết áp…).

Cách xử lý nhanh khi đang bị đau (cơn chuột rút)

Khi bị đau đột ngột giữa đêm, hãy bình tĩnh và thực hiện ngay các bước sau để giảm đau trong vài giây đến vài phút:

1. Duỗi cơ ngay lập tức (hiệu quả nhất): Ngồi dậy, duỗi thẳng chân, dùng tay kéo mũi chân về phía đầu gối (toes toward shin) để giãn cơ bắp chân.
2. Đứng dậy và đi lại: Đứng lên, dồn trọng lượng lên chân bị đau, đi vài bước nhẹ nhàng hoặc đi bằng gót chân.
3. Xoa bóp: Dùng tay massage mạnh cơ bắp chân từ dưới lên trên.
4. Chườm ấm/lạnh: Sau khi dịu, chườm ấm để thư giãn cơ, hoặc lạnh nếu còn sưng.