Cách để giảm bớt lợi nhuận của doanh nghiệp hợp pháp
“Giảm bớt lợi nhuận” ở đây không phải là che giấu lợi nhuận hay trốn thuế (đó là hành vi bất hợp pháp, có thể bị phạt nặng và truy cứu hình sự). Đây là tối ưu hóa thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) hợp pháp theo Luật Thuế TNDN 2025 (số 67/2025/QH15, hiệu lực từ 01/10/2025) và Nghị định 320/2025/NĐ-CP (hướng dẫn chi tiết, áp dụng kỳ tính thuế 2026).
Xem thêm: Thuế khoán là gì
Mục tiêu là giảm thu nhập chịu thuế một cách minh bạch, có chứng từ, giúp doanh nghiệp giữ lại nhiều lợi nhuận sau thuế hơn mà vẫn tuân thủ pháp luật. Thuế suất TNDN phổ thông là 20%, nên giảm thu nhập chịu thuế 100 triệu đồng tương đương tiết kiệm khoảng 20 triệu đồng thuế.
Cách để giảm bớt lợi nhuận của doanh nghiệp hợp pháp
1. Nguyên tắc chung để giảm lợi nhuận chịu thuế hợp pháp
Thu nhập chịu thuế = Doanh thu – Chi phí được trừ – Thu nhập miễn thuế + Các khoản điều chỉnh. Chiến lược chính:
- Tăng chi phí được trừ (hợp lệ).
- Tận dụng ưu đãi thuế và chuyển lỗ.
- Quản lý thu nhập và hạch toán hợp lý.
Tất cả phải có hóa đơn, chứng từ đầy đủ + thanh toán không dùng tiền mặt (đối với khoản ≥ 5 triệu đồng/lần).
2. Các cách cụ thể và hiệu quả nhất (2026)
| Cách | Mô tả chi tiết | Lợi ích giảm lợi nhuận chịu thuế | Điều kiện quan trọng | Ví dụ thực tế |
|---|---|---|---|---|
| 1. Tận dụng chi phí được trừ (Điều 9 Luật & NĐ 320) | Ghi nhận đầy đủ chi phí thực tế liên quan SXKD: nguyên vật liệu, lương thưởng, marketing, thuê văn phòng, lãi vay, bảo hiểm… | Tăng chi phí → giảm trực tiếp thu nhập chịu thuế | Có hóa đơn + chứng từ + thanh toán chuyển khoản (≥5tr). Lương phải có hợp đồng + đóng BHXH, BHYT. | Tăng lương hợp lý, chi marketing online, đào tạo nhân viên. |
| 2. Khấu hao TSCĐ linh hoạt | Chọn khấu hao nhanh (theo khung Bộ Tài chính) thay vì khấu hao đều. | Tăng chi phí khấu hao năm hiện tại (đặc biệt năm lợi nhuận cao). | Đăng ký phương pháp khấu hao với cơ quan thuế từ đầu năm. | Mua máy móc mới, khấu hao nhanh 2-3 năm đầu. |
| 3. Chi phí R&D (Nghiên cứu & Phát triển) | Chi thực tế + bổ sung tối đa 200% chi phí thực tế. | Giảm mạnh thu nhập chịu thuế (có thể gấp đôi). | Có báo cáo, chứng từ theo luật Khoa học Công nghệ. Không áp dụng nếu doanh nghiệp lỗ. | Phát triển sản phẩm mới, phần mềm. |
| 4. Tài trợ, từ thiện & chi phúc lợi | Tài trợ giáo dục, y tế, thiên tai, nghiên cứu khoa học, môi trường… | Được trừ 100% nếu đúng đối tượng. | Qua tổ chức hợp pháp, có biên bản + quyết định tài trợ. | Tài trợ học bổng, xây trường, hỗ trợ thiên tai. |
| 5. Ưu đãi thuế (miễn/giảm) | Thuế suất ưu đãi 10%, 15%, 17%; miễn 2-4 năm + giảm 50% tiếp theo. | Giảm trực tiếp số thuế phải nộp (thậm chí = 0). | Doanh nghiệp thuộc lĩnh vực ưu tiên (công nghệ cao, nông nghiệp, khu kinh tế khó khăn…) hoặc dự án đầu tư mới. | Doanh nghiệp công nghệ tại Hà Nội hoặc khu công nghiệp. |
| 6. Chuyển lỗ hợp pháp | Chuyển lỗ 5 năm liên tục để bù vào năm có lãi. | Giảm thu nhập chịu thuế năm sau. | Lỗ phải được quyết toán thuế năm trước. | Năm 2025 lỗ → bù vào lợi nhuận 2026-2030. |
| 7. Các khoản khác | Hủy hàng tồn kho hư hỏng, tổn thất bất khả kháng, chi môi trường, chi chưa tương ứng doanh thu (dự thầu, marketing trước bán…). | Tăng chi phí hợp lệ. | Có biên bản, xác nhận cơ quan chức năng. | Hàng tồn kho hết hạn, thiệt hại do bão lũ. |
Lưu ý quan trọng (rủi ro nếu làm sai)
- Không được trừ: Tiền phạt vi phạm, chi vượt khống chế (lãi vay liên kết, phúc lợi quá mức), chi không có chứng từ, chi không liên quan SXKD, thuế TNDN/GTGT đã khấu trừ…
- Cơ quan thuế kiểm tra rất chặt chứng từ. Sai sót có thể bị truy thu + phạt 20-100% + lãi chậm nộp.
- Phải hạch toán riêng thu nhập ưu đãi và hoạt động thông thường.
- Doanh nghiệp nhỏ & vừa có thể áp dụng thuế suất 15-17% nếu đủ điều kiện.
Kết luận & Khuyến nghị thực tế
Cách hiệu quả nhất tùy quy mô doanh nghiệp:
- Doanh nghiệp nhỏ: Tập trung chi phí được trừ + khấu hao + chuyển lỗ.
- Doanh nghiệp vừa/lớn: Kết hợp R&D, ưu đãi thuế + tài trợ.
Lời khuyên:
- Lập kế hoạch thuế hàng năm ngay từ đầu năm tài chính.
- Làm việc với kế toán thuế/chuyên gia tư vấn thuế uy tín (tại Hà Nội có nhiều công ty như Ketoantruongthanh, các chi cục thuế quận).
- Không tự ý áp dụng – phải dựa trên chứng từ thực tế và hồ sơ đầy đủ.
Bạn đang áp dụng cho loại hình doanh nghiệp nào (TNHH, cổ phần, ngành nghề cụ thể)? Ngân sách hoặc tình hình lợi nhuận hiện tại ra sao? Mình có thể phân tích chi tiết hơn cho trường hợp của bạn (ví dụ: soundbar/audio như bạn quan tâm trước đó).
Lưu ý cuối: Đây chỉ là phân tích tổng quát dựa trên luật hiện hành. Pháp luật có thể thay đổi, bạn nên kiểm tra thông tin mới nhất tại Tổng cục Thuế hoặc luật sư thuế để đảm bảo chính xác 100%.